
De Stichting Historische Scheepswerf Hoogezand‑Sappemeer (S.H.S.H.S.) heeft een originele Groninger Bol verworven, een scheepstype dat nauw verbonden is met de scheepsbouwgeschiedenis van Sappemeer. Het schip is in 1928 gebouwd bij Scheepswerf Krol in Veendam en oorspronkelijk gedoopt als Maria Tallina.
Het werd enkele weken geleden in Franeker gered van de sloop; het was, na tientallen jaren als vrachtschip te zijn gebruikt, omgebouwd tot (varend) woonschip en heeft zo ook weer vele decennia dienstgedaan. Eén van haar eigenaren was de inmiddels 93-jarige schipper Ype Copinga.
Hij gaf haar destijds de naam Grietje en heeft er ongeveer 15 jaar vracht mee vervoerd. Schipper Copinga heeft onlangs al een kijkje genomen bij het schip en is een graag geziene gast op onze werf.
Een eerste inspectie wees uit dat de Bol zich, ondanks haar leeftijd en omzwervingen, in verrassend goede staat bevindt. De latere woonark‑opbouw is inmiddels verwijderd. Na een grondige schoonmaakbeurt in het droogdok van Scheepswerf Talsma te Groningen is het schip overgebracht naar de passantenhaven in Sappemeer. Binnenkort wordt de Bol met behulp van een kraan en vrachtwagen verplaatst van het Winschoterdiep naar het Borgercompagniesterdiep en afgemeerd onder de historische werfkraan.

De aankoop heeft een golf van positieve reacties losgemaakt. Diverse ondernemers boden hun steun aan: van een gratis sleepdienst tot het schenken van originele scheepsonderdelen en het kosteloos verzorgen van notariële akten. Ook de aangevraagde subsidie voor de eerste herstelwerkzaamheden — waaronder nieuwe dekluiken en buikdenning — lijkt positief te worden beoordeeld, waardoor deze fase spoedig kan starten. De restauratie zal stap voor stap plaatsvinden, er wordt begonnen met de buikdenning, de luiken en de roef. Het publiek kan dit proces van dichtbij volgen, van de eerste werkzaamheden tot de uiteindelijke voltooiing.
De stichting heeft een helder doel: tijdens maandelijkse publieksopeningen zullen demonstraties worden gegeven van het ophellen en te water laten op de historische dwarshelling. Daarnaast onderzoeken we de mogelijkheid om het schip bij bijzondere gelegenheden over korte afstand te laten jagen door een scheepsjager of mensen — een eerbetoon aan de tijd waarin menskracht en vakmanschap de binnenvaart bepaalden.
Om het project te realiseren, werft de stichting actief fondsen. De S.H.S.H.S. heeft de ANBI‑status, waardoor donaties en giften fiscaal aftrekbaar zijn. Iedere bijdrage — groot of klein — helpt mee om dit unieke stuk maritiem erfgoed te behouden voor toekomstige generaties.
